Türk’ün Kanadı Atlar

Sayın okuyucularım, Türk’ün Kanadı Atlar isimli yazımda siz değerli okuyucularıma Türk kültüründe, mitolojisinde önemli bir yere sahip olan atların Türk milletindeki yerini anlatmaya çalışacağım. Hayırla ardından mutluluk ile okuyunuz.

Türk Atlısı

Atlar Türklerin hayatında özel bir yere sahiptir. Gerek destanları olsun gerek savları, saguları olsun her alandan atları görebiliriz. Şimdi biraz genelleyerek gidecek olursak atlar MÖ 3500 lü yıllarda bir bozkır halkı kavimlerinden olan Botailer tarafından evcilleştirildiği rivayet edilir. Türklerin ise atları MÖ 5000 lerde evcilleştirildiği söylense de kanıtlanmış değildir. Bu nedenle Türkler atları ilk evcilleştiren kavimdir demek çok iddialı bir tez olacaktır. Ancak bizler bu durumda ilklere değil nasıl kullanıldığına bakmak zorundayız. Atları bu denli hayatlarında ön planda tutan Türkler için şöyle diyebilirim ki: Şüphesiz atları en iyi ve verimli kullanan kavimdir. Ayrıca bu kutsal hayvanlarla özdeşleşen ender kavimlerdendir.

Türk milleti atları etleri sütleri, ayrıyeten ulaşım ve savaş alanlarında kullanmışlardır. Nitekim atları daha da kutsal sayan ve savaşlarda kullanan bazı Türk toplulukları etlerinden yararlanmayı bırakmışlardır. Tabiki bu olayda İslamiyet’in ölçüsü daha da büyük diyebiliriz.

Savaşın Uzmanları

Savaş alanını burada biraz açmak istiyorum. Okçuluk alanında rekor kıran Türkler bu stratejiyi at ile birleştirerek atlı okçuluk adı altında yeni bir birlik oluşturmuştur. O çağların bugünkü dil ile tankları olan atlı okçular Çin, Bizans ve çoğu kavimlere kan kusturdu. Atlı okçu birlikleri hem hızıyla hem saldırı gücü ile düşmanlara kısa sürede aman diletiyordu. Kısa sürede her yöne manevra yapabilen bu birliğin bana göre en inanılmaz kısmı at üzerinde ters dönerek atış yapmalarıdır. Türk okçusundan kaçamayan düşmanın atlı okçudan kurtulma ihtimali devenin hendekten karşıya atlaması gibi zor bir durumdur. Bu kısmı şöyle özetleyecek olursak savaş alanında ve her yerde atlar Türklerin kanatları oluyordu…

Bir Türk Atlı Okçusu

Her şeyi sonu olduğu gibi tüfeğin icat olması, teknolojinin gelişmesi okçuluğu bitirdi ve atlı okçuluğu da etkiledi onların yerini artık tüfekler, toplar, tanklar çeşitli savaş araçları aldı…

Türk toplumu için apayrı bir ekonomik gelir olan atlar sınırdaki ve diğer devletlerin sultanlarına, krallarına gönderilirdi. Hükümdarlar birbirlerine düzinelerce özel yetiştirilmiş atları hediye ederlerdi. Doğu illerinde Türklerin yetiştirdiği özel atlar daha da makbul sayılırdı. Özel atlar demişken bugünlere kadar ulaşmış Türklerin özel ve milli atı olan Ahal Tekeler bugün Türkistan coğrafyasında yetiştirilmeye devam etmiştir. Bunun izlerini ise Türkmenistan devlet armasında görebiliriz.

Türkmenistan Devlet Arması

Türkler atları sadece ailevi, ticari ve yaşamsal faaliyetlerin dışında spor alanında da kullanmışlardır. Çevgan, At yarışları, Atlı okçuluk müsabakaları, Cirit gibi sporları örnek olarak verebilirim. Bugün hala daha Çevgan Azerbaycan topraklarında oynanmakta Türkiye de ise Erzurum merkezli cirit oyunları atlı okçuluk müsabakaları düzenlenmektedir…

Son olarak bir not yazalım: Kendi kültürüne sahip olamayan bir millet diğer milletlerin kültürleri arasında erimeye mahkûm olur. Ata sporlarımıza sahip çıkıp evlatlarımıza teşvik etmeliyiz. Sabırla okuduğunuz için teşekkür ederim. En kısa zamanda görüşmek üzere…

Kaynakça

https://tr.wikipedia.org/wiki/T%C3%BCrkmenistan_armas%C4%B1

https://tr.wikipedia.org/wiki/T%C3%BCrk_ok%C3%A7ulu%C4%9Fu#/media/Dosya:OttomanHorseArcher.jpg

https://www.picuki.com/media/2220377284668493494

Resimlere daha ayrıntılı linklerden ulaşabilirsiniz.

  • Add Your Comment