Facebook Sayfamız

Arama Formu

TAŞNAK PARTISI’NİN YAPACAGI BIR ŞEY YOK Ovanes Kaçaznuni (Ermenistan’ın İlk Başbakanı) (1923 Parti Konferansı’na Rapor)

TAŞNAK PARTISI’NİN YAPACAGI BIR ŞEY YOK Ovanes Kaçaznuni (Ermenistan’ın İlk Başbakanı) (1923 Parti Konferansı’na Rapor)

  İto’nun yayınlamış olduğu bu kitapdan bazı önemli noktaları paylaşıyorum sizinle dilerseniz kitabın tamamını ito dan temin edebilirsiniz. Yada İndir e Tıklayarak indirebilirsiniz Arşivler açılsın, gerçekler ortaya konsun deniyor. Ermeni arşivleri arşiv değil mi? Arşiv! İşte biz de o arşivlerin kapağım kaldırıyoruz. Gerçeklerin saptanması için, bütün dünyayı Ermeni ve Rus ar- şiv lerini incelemeye çağırıyoruz. […]

28 Nisan 2015 Salı -
Facebook 0 Twitter 0

Ovanes Kaçaznuni

 

İto’nun yayınlamış olduğu bu kitapdan bazı önemli noktaları paylaşıyorum sizinle dilerseniz kitabın tamamını ito dan temin edebilirsiniz. Yada İndir e Tıklayarak indirebilirsiniz

Arşivler açılsın, gerçekler ortaya konsun deniyor. Ermeni arşivleri arşiv değil mi? Arşiv! İşte biz de o arşivlerin kapağım kaldırıyoruz. Gerçeklerin saptanması için, bütün dünyayı Ermeni ve Rus ar- şiv lerini incelemeye çağırıyoruz. Başka arşive gerek bile kalmıyor. Dönemin Ermenistan hükümeti yöneticilerinin raporları, Enneni komutanların üstlerine yazdıldarı raporlar, Boryan ve Lalayan gibi namuslu Ermeni tarihçilerinin yayınladıkları belgeler, gerçekleri saptamaya yetiyor. Bunların hepsi resmi belge. 1923 Yılinda Taşnak Konferansına Sunuian Rapor Kaynak Yayınları’nın “Ermeni Belgeleriyle Ermeni Soykırımı Yalanı” dizisine, Ermenistan hükümetinin ilk başbakarn ve Taşnaksutyun Partisi liderinin ımzasını taşıyan bir resmi belgeyle başlıyoruz. Vurguluyoruz, elinizdeki kitap, bir dergi yazısı veya bir konuş­ ma değil, 1923 yılı Nisan ayında Taşnaksutyun Partisi’nin Bülaeş’te yapılan Yurtdışı Konferansı’na sunulmuş rapordur. Raporu okuyan, Ovanes Kaçaznuni, denebilir ki, Taşnak hareketinin en önemli lideri dir. “Ermeni soykırımı” diye nitelenen 1915-1923 döneminde Taşnak hareketinde sorumlu konumlarda bulunmuştur. Yayınladığı­ mız rapor, işte o dönemin özetidir. Kaçaznuni Kimdir? Ovanes Kaçaznuni (İgithanyan) (Hovannes Katchaznouni), 1918 yılı Temmuz ayında kurulan Ennenistan devletinin ilk başbakanıdır. Taşnak hükümetini, 1919 Ağustos ayına kadar 13 ay yönetmiştir. Taşnaksutyun Partisi’nin kurucularmdandır ve önemli lideridir. Ermenistan’ın ve Taşnak Partisi’nin en yetkilisidir.

1868 yılında Gürcistan’a bağlı Ahıslca bölgesinde doğmuştur. Mimarlık eğitimi aldıktan sonra BakU, Batum ve Tiflis’te mimar olarak çalışır. Taşnak örgütüne Baku’de katılır. 1905-1906 yıllarındaki Ermeni-Tatar çatışmaları sırasında karşılıklı kırımı engellemek üzere kurulan komisyonda görev yapar. 1911 yılında Taşnaksutyun davasından arandığından dolayı Türkiye’ye kaçar. İstanbul’da, ardından da Doğu Anadolu’da bulunur. Propaganda faaliyetleri yürütür. 1914 yılında Transkafkasya’ya geri döner. 1917’de Ermeni Ulusal Konseyi üyesi olur. 1918’e kadar Kafkasya parlamentosunda (Seym) Taşnak temsilcisi olarak bulunur. Trabzon ve Batum’da Türklerle yapılan barış görüşmelerinde Ermeni heyeti içinde yer alır. 4 Haziran’da Hatisov’la birlikte Ermenistan Cumhuriyeti adına BatumAntlaşması’na imza atar. 1918 Temmuzu’nda bağımsız Ermenistan’ın ilk başbakanı olur. 1919 Ağustosu’na kadar bu gö- revde kalır. 1919 Şubatı’nda Ermenistan Parlamentosu’nun kararıyla yardım sağlamak amacıyla ABD’ye ve Avrupa’ya gider. 1920 yı­ lıll(ia Ennenistan’a geri döner ve Ermenistan Parlamentosu başkan yardımcılığına atanır. 1920 yılında Ermenistan’da Bolşevik iktidannın kurulmasının ardından tutuklanır. 1921 yılında Bolşevik yönetimine karşı yapı­ lan karşıdevrimci ayaklanınanın bastırılmasından sonra ülkeyi terk eder. 1921-24 yıllan arasında Bükreş’te yaşar. 1923 yılında elinizdeki kitabı yayımlamasımn ardından Taşnak Partisi’nden istifa eder, geri dönmek için Sovyet Ermenistan’ı hükümetine baş­ vurur. 1925 yılında Erivan’a yerleşir. Mimar olarak çalışır, üniversitelerde ders verir ve profesörlük unvanım alır. 1938 yılında hayatını kaybeder.

Raporun Yayınlanması Kaçaznuni, bu konferans raporunda, geçmiş dönemin özeleştirisini yapar. Bu özeleştiri, aslında bir itirafnamediL Kaçaznuni, çekilen acılardan Taşnaksutyun Partisi’nin sorumlu olduğunu dürüstçe ve açık yüreklilikle saptar. Raporun sonunda Taşnaksutyun’un kendini feshetmesi ve siyasi arenadan çekilmesi gerektiğini savunur. Son cümleleri çarpıcıdır, “Evet intiharı öneriyorum, Parti kendisini feshetmelidir” der. Kaçazııuni, hemen o yıl raporunu kitap olarak yayımlatır. Koyduğu başlık, yine intihar önerisini vurgulamaktadır: “Taşnaksutyun’un Artık Yapacağı Bir Şey Yok.” Kaçaznuni, raporu kitap haline getirirken, partinin iç işleyişiyle ilgili bazı somut önerilerin bulunduğu üç-dört sayfayı çıkarmıştır. Kitapta ek olarak, raporu mektupla eleştiren partili bir arkadaşına cevabı da bulunuyor. Erınenice basılan kitap, dört yıl soma, 1927 yılında Rusçaya çevrilerek Tiflis’te “ibreti aJem” olması amacıyla 2 bin adet basılır. Rusça basıına bir de önsöz eklemniştir.2 Kitabın İngilizce basımı ise, 1955 yılında, “The Armenian Revolutionary Federation (Dashnaksoution) Has Nothing To Do Anya More” başlığıyla” Annenian Information Service” (Ermeni istihbarat Servisi) tarafından New York’ta yayımlanı yar. Ancak bu İngiliz~ ce yayın, kitabın bütününü içenniyor. İlginç olan, ama kitabın içeriğine bakınca doğal karşılanacak olay şudur: İlk Ermeni başbakanının bu tarihi raporu Ermenistan’da yasaklanrnıştır. Yayınıann Avrupa’daki kütüphanelerden Taşnaklar tarafından toplatıldığı da biliniyor. Kitabın çeşitli dillerden yayımlanan basımları, Avrupa kütüphanelerinden toplatılmıştiL Kitabın kataloglarda adı var, ancak raflarda bulunmuyor. 2 S. Hanoyan’ın kaleme aldığı önsözde Sovyet iktidanyla ilgili fikirlerine belirli eleştiriler getirilmelde birlikte Kaçaznuni’nin “açık kalpli” davrandığı ifade ediliyor. Ancak Sovyet Ermenistanı’nda Kaçaznuni’ııin kitabına ağır eleştiriler de getiriliyor. Örnek olarak bkz. Marents, “Litso Arsyaskogo Smenohovstva”, Bol- şevik Zakavkazya, No.3-4, 1928, s.83 vd.

Kaçaznuni’nin kitabının Rusça basımını, Enneni Meselesi üzerine çalışmalarım sırasında, Moskova’daki Lenin Kütüphanesi’nde buldum. Kitabm Türkçesini SaymArif Acaloğlu’nun titiz çevirisine borçluyuz. Kendisine yürekten teşekkür ediyoruz. Türkiye’ deki Araştırmalar Kitabın daha önceki basımlarının sunuşunda, Kaçaznuni’nin kitabının Türkiye’de daha önce Prof. Dr. Türkkaya Ataöv tarafmdan 1985 yılında yapılan İngilizce bir yaymla okuyucuya duyumlduğunu belirtmiştik. Oysa Prof. Ataöv’den 34 yıl önce Esat Uras’ın ve birkaç yıl önce Dış Politika Enstitüsü ile Kamuran Güıün’ün, aynı yıl Mim Kemal Öke’nin yayınlarında Kaçaznuni’ye göndeımelerde bulunuyor. Bizim saptadığımız, kitap Türkiye’de yarım yüzyılı aşan bir süredir biliniyor. Esat Uras, 1950 yılında yayımlanan Tarihte Ermeniler ve Ermeni Meselesi başlıklı ünlü eserinde, Kaçaznuni’nin kitabından almtılar yapmış.3 Kitabın 1923 yılında Viyana’da yayımlanan Eımenice bası­ mının 1950 yılından önce Türkçeye çevirtildiği anlaşılıyor. Aynı “ınanüskri” (elyazısı) nüshadan yapılan alıntılar, Büyükel- çi Kamuran Gürün’ün 1983 yılında Türk Tarih Kurumu tarafından yayınılanan Ermeni Dosyası adlı kitabında da var.4 1983 yılında “Dış Politika Enstitüsü” tarafından yayımlandığı belirtilen Dokuz Soru ve Cevapta Ermeni Sorunu başlıklı kitapçığın kaynakçasında da, Kaçaznuni’nin 1923 Viyana basımına yer verilmiş.5 Ancak burada Kaçaznuni’nin kitabının başlığı Ermenice de- ğil, İngilizce. Dış Politika Enstitüsü’nün devlet kumınıarına bağlı olarak yayın yaptığı kolaylıkla söylenebilir. 3 Esat Uras, Tarihte Ermeniler ve Ermeni Meselesi, İstanbul 1950, s.716, 740 vd, 758. 4 Kamuran Güıün, Ermeni Dosyas;, Türk Tarih Kurumu Yayınları, Ankara 1983, s.196, 234, 274, 304 vd, 308. 5 Dış Politika Enstitüsü, Dokuz Soru ve Cevapta Ermeni Sorunu, Ankara, Nisan 1983, s.41.

Kitapda Soykırım Yalanı ile alakalı asıl detaylar ise şu şekilde dir.

Kaçazmuıi’nin Saptam~dan Kaçaznuni, raporuna başlarken özellikle belirtiyor. Bu değerlendirmelere ağır bir düşünce süreci sonunda varmış tir. Ulaştığı sonuçlar, yüzeyselliğin ve iradesizliğin ürünü değildir ve birçoklanm kızdıracağım bilmektedir. Kaçaznuni, Taşnaksutyun Konferansı’na katılan delegelerden, önyargılardan sıyrılarak, kendisini sabırla dinlemelerini rica etmektedir. Konuyu sımrlarken, Birinci Dünya Savaşı’ndan Lozan Konferansı’na uzanan süreci Ermeni meselesi açısmdaı1 belirli dönemlere ayırarak inceleyeceğini ve Taşnaksutyun’un bu süreçteki rolünü ele alacağını açıldıyor. Taşnak Hükümeti’nin ilk başbakanı, özellikle şu saptamalarda bulunuyor: – Dünya Savaşı öncesinde gönüllü silahlı birliklerin oluşturulması hataydı. – Kayıtsız şartsız Rusya’ya bağlanmışlardı. – Türklerden yana olan güç dengesini hesaba katmarnışlardı. – Tehcir kararı amacına uygundu. – Türkiye, savunma içgüdüsüyle hareket etmişti. – 1918 sonlanndaki İngiliz işgali, Taşnaklann umutlarını yeniden kabartmıştı. – Ennenistan’da Taşnak diktatörlüğü kurmuşlardı. – Denizden denize Ermenistan projesi gibi emperyalist bir talebe kapılmışlar, bu yönde kışkırtılmışlardı.

– Müslüman nüfusu katletmişlerdi.

– Ermeni terör eylemleri Batı kamuoyunu kazanmaya yönelikti.

– Taşnak yönetimi dışında suçlu aranmamalıydı.

– Taşnak Partisi’nin artık yapacağı bir şey yoktu; intihar etmeliydi. Evet, bütün bu saptamalar, Ermenistan’ın ilk başbakam, Taşnaksutyun Partisi’nin kurucusu Kaçaznuni’ye ait. Kaçaznuni, 1914’ten 1923’e uzanan süreçte, Türk-Enneni ilişkilerininin özünü, savaş hali olarak ele almaktadır. Bu savaş, Kaçaznuni’nin belirlemesine göre, aslında Türkiye ile büyük emperyalist devletler arasındaki bir savaştı. Kaçaznuni, raporunda Türkiye’yi sorumlu tutan bir değerlendirmede bulunmuyor. Çünk:ü Taşnaldan ve onun peşine talcılan Ermenileri savaşın bir tarafı, Türkiye’yi ise savaşın diğer tarafı olarak değerlendiriyor. Türkiye’nin zaferi karşı­ sında Taşnaksutyun’a artık kendi hayatına son verınek dışında yapacak bir şey kalmamıştır. Kaçaznuni’nin bu saptamalan bazılarını şaşırtmaktadır. Oysa yenilgi sonrasında Ermeni devlet adamları ve tarihçilerinin birçoğu aynı değerlendirmeleri yapmaktadır. 1921 sonrası, Ermeni aydınları için yoğun bir özeleştiri dönemidir. Ayaldar suya ermiştir. Gerçeklere ulaşılmasında kuşkusuz Ermenistan’da kurulan Bolşevik yönetiminin de önemli etkisi var. Emperyalizme karşı konuınlanmak, Enneni aydınlarını ister istemez gerçeklerle buluşturınalcta ve Lenin-Atatürk ittifakının mevzileriıie çekmektedir. Bu nedenle özellikle 1921 sonrasına ait Ermeni ve Taşnalc belgeleri, Kaçaznuni’nill görüşlerini doğrulamaktadır. Bir kısrm Ermenistan devlet arşivlerinde bulunan Taşnak belgeleri, soykırım yalanllll aynı Kaçaznuni gibi çarpıcı bir şekilde ortaya koyuyor. Bizzat Taşnak kaynakları, Çarlık Rusyası ve Batı emperyalizmi tarafından Türkiye’ye karşı nasıl kullanıldıklarım, işgal sırasındaki Ermeni mezalirnini ve Türk ordusunun buna karşı verdiği haklı savaşı zengin belgelerk ortaya koymaktadırlar.

 

 

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Site içeriklerinin izinsiz kopyalanması serbesttir.
iPortal Kodlayan: Özer Gül